Die grootskaalse sardynvrektes langs Suid-Afrika se kus het die afgelope week nie weer wyd versprei nie, maar die tydelike beperking op sardynvangste bly tot 2 Oktober van krag.
Volgens ’n mediaverklaring van die departement van bosbou, visserye en die omgewing is slegs een nuwe geïsoleerde vars sardynstranding die afgelope week aangemeld. Dit was op 11 September naby Mbotyi aan die noordelike Wildekus.
Die departement monitor steeds die 2026-sardynvrekteverskynsel. Die tydelike voorsorgmaatreël wat op 11 September ingestel is, bepaal dat elke regtehouer tot 2 Oktober nie meer as 25% van sy uitstaande 2026-gerigte sardyn-toelaatbare vangste mag land nie.
Die beperking geld aan beide die westelike en oostelike kante van Kaap Agulhas.
Die departement sê beskikbare bewyse dui nie daarop dat die vrektes die sardynbevolking só erg verminder het dat ’n volledige sluiting van die sardynvissery nodig is nie. Die huidige maatreël is daarom voorsorggerig en tydelik, en kan vroeër hersien word indien toestande versleg.
Swaar winde het intussen die afgelope tyd visserybedrywighede wes van Kaap Agulhas beperk. Volgens die bedryf is visvanggeleenthede in Algoabaai ook weens die weer beperk.
Slegs een sardynvangs van 26 ton is sedert die begin van September aangeteken.
Die sardynherpesvirus (PHV) bly volgens die departement die sterkste geïdentifiseerde biologiese faktor wat met die vrektes verbind word. Die virus is bevestig in aangetaste sardyne van die Wes-Kaap en Algoabaai.
Monsterneming, monitering en laboratoriumondersoeke duur voort.
Vroeëre monsters van KwaZulu-Natal het negatief vir PHV getoets, maar die departement beklemtoon dat slegs ’n klein aantal monsters getoets is. Verdere monsters word verwag.
Indien dié monsters ook negatief toets, sal dit die aanduiding ondersteun, maar nie bewys nie, dat die vrektes nie tot KwaZulu-Natal uitgebrei het nie. Dit sal strook met die huidige waarneming dat die vrektefront voor dit die provinsie bereik het, geëindig het.
Daar is ook nog geen bevestigde uitwerking van die sardynvrektes op seevoëls of seesoogdiere wat van sardyne afhanklik is nie.
Die Klein Pelagiese Wetenskaplike Werkgroep vergader op 29 September om die beskikbare bewyse te hersien en die bestuur van die sardynvissery te heroorweeg voordat die tydelike maatreël verstryk.
’n Hidroakoestiese opname wat vir Oktober en November beplan word, sal die eerste onafhanklike skatting van die sardynbevolking se grootte en verspreiding ná die vrektes verskaf.
Die departement sê PHV is ’n visvirus en is nie bekend daarvoor dat dit mense besmet nie. Sardynprodukte wat kommersieel vervaardig en deur gereguleerde kanale versprei word, bly volgens die departement veilig.
Die publiek word egter steeds aangeraai om nie dooie of sterwende sardyne wat op strande of naby die kus dryf, te versamel of te eet nie. Dit moet ook nie aan troeteldiere gevoer of as lokaas gebruik word nie.
Die departement se verklaring is uitgereik te midde van voortgesette wetenskaplike ondersoeke na die omvang en oorsaak van die vrektes.