‘n Mens sien dit steeds in baie gemeenskappe in Suid-Afrika sien – honde wat aan kort kettings vasgemaak is; soms sonder behoorlike skuiling of ruimte om te beweeg.
Vir sommige lyk dit normaal of selfs nodig, maar om ‘n hond permanent vasgemaak te hou, is nie net onmenslik nie – dit benadeel sy liggaam, breek sy gees en vernietig die band tussen mens en dier.
Net soos mense het honde basiese behoef- tes soos kos, water, skuiling en liefde nodig, maar beweging is net so noodsaaklik.
‘n Hond is ‘n aktiewe dier wat hardloop, speel en sy omgewing wil verken. Wanneer hy vasgeketting word, word hierdie natuurlike drang onderdruk. Die gevolge is duidelik – ‘n hond sonder beweging raak gefrustreerd, depressief of aggressief. Hy kan begin blaf, huil of kompulsief sy stert jaag. Kettings neem dus nie net fisieke vryheid weg nie; dit beroof ‘n hond van die kans om sy natuurlike gedrag uit te leef en ‘n gesonde verhouding met mense en ander diere te hê.
Die fisieke gevare is net so ernstig: Baie honde dra swaar kettings, wat maande lank om die nek bly. Hierdie kettings sny in die vel, veroorsaak pynlike wonde en kan infeksies laat ontwikkel. Soms groei dit selfs in wanneer die hond groter word, met lewensgevaarlike gevolge.
‘n Hond wat probeer wegtrek, kan homself versmoor of vassit sonder kans om los te kom.
In warm weer kan hy nie na skadu beweeg nie, en in koue of reënweer kry hy nie die skuiling wat hy nodig het nie. Dikwels het vasgemaakte honde ook beperkte toegang tot skoon water en kos, wat hul lyding vererger.
Boonop word honde emosioneel en sosiaal benadeel. Hulle is makgemaak omdat hulle naby mense wil wees,
lojaliteit toon en deel van ‘n gesin wil vorm.
Wanneer ‘n hond permanent alleen aan ‘n ketting vas is, verloor hy daardie noodsaaklike sosiale kontak. Hy voel verwerp en afgesny, en navorsing toon dat sulke honde dikwels gevaarliker word. Omdat hulle nie kan wegbeweeg nie, reageer hulle aggressief op enigeen wat nader kom. Dit maak hulle onvoorspelbaar en kan tot bytery lei – veral teenoor kinders wat onbewus met ‘n vasgemaakte hond probeer speel. Ironies genoeg word kettings dikwels gebruik om ‘n hond as “wag” te hou, maar die praktyk skep eerder ‘n groter gevaar vir die gemeenskap.
Alternatiewe is egter beskikbaar.
Selfs in gebiede sonder hoë mure of groot erwe kan ‘n eenvoudige heining of draadomheining ‘n veilige ruimte bied waar ‘n hond kan beweeg. ‘n Hok of omheinde kampie is baie meer dierevriendelik en gee die hond ‘n gevoel van veiligheid – sonder dat sy vryheid weggeneem word. As dit in uitsonderlike gevalle nodig is om ‘n hond vas te maak, behoort dit slegs vir kort tydperke te wees en nooit permanente nie. Elke hond behoort genoeg plek te hê om te hardloop, te speel en met mense in aanraking te kom.
Die hoofrede waarom kettings steeds gebruik word, is dikwels ‘n gebrek aan kennis. Mense dink dit is normaal, of besef nie dit is wreed nie. Daarom speel opvoeding ‘n groot rol. Skole, kerke en gemeenskapsorganisasies kan help om die boodskap te versprei dat kettings nie aanvaarbaar is nie.
Net so dra elke eienaar die verantwoordelikheid om ‘n hond behoorlik te versorg. ‘n Hond is nie net ‘n alarm of ‘n beskermer van ‘n erf nie; hy is ‘n lewende wese met gevoel en behoeftes.
Ingevolge die Suid-Afrikaanse Dierebeskermingswet is dit ‘n oortreding om ‘n dier onnodige lyding te laat ervaar. Om ‘n hond permanent vas te ketting, kan as wreedheid beskou word en in sekere munisipaliteite word dit selfs uitdruklik verbied.
Die Dierebeskermingsvereniging en ander organisasies tree streng op teen eienaars wat dit doen. Dit gaan dus nie net oor moraliteit nie, maar ook oor wetgewing.
Uiteindelik word ‘n gemeenskap se hart gemeet aan hoe sy diere behandel word.
Wanneer mense kettings raaksien en stilbly, word ons afgestomp teenoor lyding. Maar as ons saam opstaan, alternatiewe bied en verantwoordelikheid neem, bou ons nie net ‘n beter lewe vir honde nie, maar ook vir onsself as ‘n meer deernisvolle samelewing. Elke hond verdien die reg om vry te wees, om te speel, liefde te ervaar en deel te wees van ‘n gesin.
Kettings steel daardie reg. Dit is tyd dat ons almal saam sê: Honde hoort nie aan kettings nie.
