Die burgemeester van die Kaapse Wynland-distriksmunisipaliteit, dr. Elna von Schlicht, het ’n kragtige beswaar ingedien teen die Nasionale Energiereguleerder van Suid-Afrika (Nersa) se onlangse goedkeuring van ’n aansienlike verhoging in elektrisiteitstariewe. Die voorgestelde verhoging van 40%, wat op 1 April 2025 in werking tree, is met woede deur plaaslike amptenare en gemeenskappe oor die hele streek heen ontvang.
Von Schlicht, wat by ’n groeiende getal burgemeesters in die Wes-Kaap aansluit om die tariefverhoging teen te staan, het amptelik ’n beswaar by Nersa ingedien. Hoewel Eskom nog nie sy finale aansoek ingedien het nie, dui die konsepvoorstel op ’n moontlike verhoging van tot 36,15% vir die 2025-’26-boekjaar, wat groot kommer onder inwoners, ondernemings en die landbousektor in die distrik veroorsaak het.
“As ’n verteenwoordiger van die Kaapse Wynland-distrik moet ek my diepe kommer uitspreek oor die uitwerking wat hierdie voorgestelde verhogings op ons burgers en plaaslike ekonomie sal hê,” het Von Schlicht in haar verklaring geskryf.
Sy het beklemtoon dat inwoners van die distrik reeds sukkel met stygende lewenskostes, en ’n verdere verhoging in elektrisiteitstariewe sou ’n “ondraaglike finansiële las” op huishoudings, klein ondernemings en die landbouvereniging plaas.
Von Schlicht het verder beklemtoon dat elektrisiteit nie net ’n kommoditeit is nie, maar ’n basiese noodsaaklikheid wat die grondwetlike regte van Suid-Afrikaanse burgers regstreeks beïnvloed. Sy waarsku dat die voorgestelde tariefverhogings die ekonomiese uitdagings wat plaaslike gemeenskappe in die gesig staar, kan vererger en hul toegang tot betroubare en bekostigbare elektrisiteit kan belemmer – ’n reg wat sy glo beskerm moet word.
“Klein en onafhanklike sakeondernemings in die Kaapse Wynland-distrik is besonder kwesbaar vir hierdie voorgestelde verhogings,” het Von Schlicht gesê.
Sy het daarop gewys dat baie van hierdie ondernemings reeds sukkel met stygende bedryfskoste, en ’n verdere verhoging in elektrisiteitstariewe kan hulle na die rand van sluiting dryf, wat tot werkverliese en verdere ekonomiese agteruitgang in die streek kan lei.
Die burgemeester het ook haar kommer uitgespreek oor die uitwerking op die landbousektor, wat geheel en al van elektrisiteit vir kritieke aktiwiteite soos besproeiing, berging en verwerking afhanklik is.
Von Schlicht het ook gewaarsku dat enige aansienlike verhoging in elektrisiteitskoste nie net hierdie sektor sal benadeel nie, maar ook voedselsekerheid en indiensneming.
In haar slot het Von Schlicht dit duidelik gemaak dat sy dit “eties onverdedigbaar” vind om enige verhoging in elektrisiteitspryse te ondersteun, gegewe die potensiële skade aan die plaaslike ekonomie, die druk op inwoners en die bedreigings vir ondernemings en landbou-belanghebbendes.
“Ek dring by Nersa aan om die ernstige implikasies van hierdie voorgestelde tariefverhogings op ons distrik in ag te neem en om die behoefte aan volhoubare en bekostigbare elektrisiteit vir alle Suid-Afrikaners in ag te neem.”
Die debat oor die voorgestelde tariefverhoging sal na verwagting voortduur terwyl Nersa die besware hersien en die breër uitwerking op die ekonomie en SA burgers oorweeg.
