Suid-Afrika se jaarlikse padsterftesyfers vir 2022 skets ’n grimmige prentjie van die haglike padveiligheidsituasie op die land se paaie en dui op die behoefte aan meer intensiewe optrede om dít wat die Outomobielvereniging (AA) as ’n nasionale krisis beskou, hok te slaan.
Die Padverkeersbestuurskorporasie (RTMC) se Stand van Padveiligheid in Suid-Afrika (Januarie tot Desember 2022), wat aan die einde van Mei bekend gemaak is, het onthul dat 12 436 mense verlede jaar op Suid-Afrikaanse paaie gesterf het. Van hierdie was 5 347 (of 43%) voetgangers. Verlede jaar se padsterftesyfer is effens laer as die 12 541 wat in 2021 aangeteken is.
“Altesaam 126 546 mense het sedert 2013 op ons land se paaie gesterf. Dit is onaanvaarbaar en tragies, en hoewel die RTMC besef pogings is aangewend om die padveiligheidsomgewing te verbeter, is dit duidelik nie genoeg nie, aangesien ons sterftesyfer op ’n jaargrondslag net effens afneem. Baie meer fokus moet op padveiligheid geplaas word – veral deur die RTMC – as wat tans gedoen word,” sê die AA.
Die vereniging sê hy is veral bekommerd oor die RTMC se stelling in die verslag dat finansiering vir padveiligheid “ ’n uitdaging bly”. Die AA neem kennis die RTMC is in die konteks van die miljarde rande wat padongelukke en sterftes die ekonomie jaarliks kos, en die swaar tol wat hierdie sterftes op die families van die oorledenes vereis, verplig om ’n beter oplossing te vind as om bloot “die private sektor te betrek vir samewerking oor die implementering van padveiligheid-inisiatiewe”.
“Die RTMC is die hoofagentskap wat verantwoordelik is vir padveiligheid in Suid-Afrika, en sy leierskap geniet jaarliks aansienlike salarisse en bonusse. Tog bly ons land se padveiligheid ’n massiewe probleem en dit blyk ons het geen vordering om die jaarlikse aantal noodlottige ongelukke of sterftes aansienlik te verminder nie. En, soos die RTMC sê, ‘as daar nog geleentheid is vir beter koördinering van pogings tot padveiligheid om ’n groter uitwerking te realiseer’, waarom is dit nie dringend aangedurf nie?” vra die AA.
Volgens die syfers wat deur die RTMC vrygestel is, is sowat 276 000 spoedoortredings verlede jaar uitgereik (waarvan die meerderheid – 58% – in Gauteng), en 11 000 bestuurders is weens bestuur onder die invloed van alkohol in hegtenis geneem. Dit is onduidelik uit die RTMC se data hoeveel van die oortredings betaal is en hoeveel van die dronkbestuurders wat in hegtenis geneem is, vervolg is.
“Ons land het ’n kultuur van straffeloos bestuur, waar bestuurders gereeld die wet verontagsaam weens ’n gebrek aan gevolge. Spoed, dronkbestuur en teksboodskappe terwyl jy bestuur, is alledaags omdat ons eenvoudig nie genoeg wetstoepassing het om dit te stuit nie. Ons doen weer ’n beroep op die departement van vervoer om dringend die aanbevelings van die 2019-verkeerswetstoepassingshersieningskomitee te implementeer, wat onder andere ingrypings gevra het dat die aantal verkeerswetstoepassers in die land verdubbel moet word,” sê die AA.
Die vereniging voeg by in die lig van die hoë padsterftesyfer is verkeerswetstoepassingsaksies net op spesifieke tye van die jaar nie genoeg nie.
“Ons is nie verbaas wanneer Paasfees- en einde-van-jaar-sterftesyfers hoog is nie, ten spyte van verhoogde verkeerswetingryping gedurende hierdie tydperke. Ons siening is dat bestuurdersgedrag nooit oor ’n tydperk van drie of vier weke sal verander wanneer bestuurders vir die res van die jaar toegelaat word om sonder enige gevolge te bestuur soos hulle wil nie. Ons hou vol dat ons land ’n ernstige behoefte aan behoorlike verkeerswetstoepassingsingryping en ’n aansienlike toename in padveiligheidsfinansiering het. Tensy hierdie twee kwessies hanteer word, sal Suid-Afrika se afgronde padveiligheidsituasie nooit verbeter nie,” sluit die AA af.
