Weens die omstandighede waarin hy as jong man op die Kaapse Vlakte grootgeword het, is hy gedwing om ’n bendelid te word.
Geslaan, beroof, geteiken en op geskiet, het hy geglo hy het geen keuse nie. Maar dit is nie sy storie nie.
Toe sy die oggend, al jare gelede, gereed gemaak het vir kerk, het sy geen idee gehad dat haar lewe vir altyd sou verander nie.
Toe hy moes vlug vir sy lewe, was dit die eerste keer dat sy besef het haar seun is ’n bendelid.
“Hy het ’n familievriend by ’n restaurant ontmoet en hom gevra om vir hom te bid. Hy het gesê hy moet ’n tatoeëermerk as ‘n bendelid kry,” sê sy. “Hulle sou ons nie vertel nie, maar daardie Sondagoggend moes hy vlug vir sy lewe. Hy was ’n teiken en die vriend het ons vertel ná kerk daardie Sondag.”
Komende uit ’n godvresende huis het hierdie nuus hulle geruk.
“Nie een van ons was ooit by bendes betrokke nie,” sê sy. “Ek was geskok. Hoekom het hy hierdie pad gekies? Dit is nie ’n goeie gevoel om te weet dat jou kind ’n gangster geword het nie. Dit het gevoel asof hy iewers ingeskryf het om te sterf.”
Vrees
Hoewel dit jare gelede was, kan haar seun sedertdien nie by die huis bly nie.
“Hulle het nie gestop nie. Hulle het hom gesoek. Hulle het iemand in ’n verbyryskietery voor ons huis geskiet,” sê sy.
“Ek hou daarvan om saans skoon te maak, en daardie aand het ek verskeie skote gehoor. Op daardie oomblik het ek gedink ‘O, God. Moet asseblief nie vir my sê dit is my seun nie’.”
Daardie gevoel is een wat homself herhaal elke keer as skote klap. En op die Kaapse Vlakte is dit ongelukkig baie dikwels.
Nadat hy tronk toe gegaan het op afpersingsverwante aanklagte, was sy bly dat haar seun uit die spervuur sou wees, maar toe hy vrygelaat is, het die gebied heeltemal verander en hom dadelik weer in gevaar gestel.
“Hy sou by my wees, maar hy was ook nie by my nie, want hy kon nie meer tuis slaap nie. Hulle het vir my gesê hulle gaan hom doodmaak,” sê sy.
“Hy sou laataand of vroeg in die oggend by die huis insluip vir ’n bord kos, want hy moet wakker bly. Ek sou vir hom sê om net by my te kom lê en hy sou ’n bietjie slaap en ek sou weet my seun is veilig vir daardie oomblik.”
Vir ’n ma, met die wete van die pad wat haar seun in die lewe gekies het, is dit ’n moeilike pad om te loop.
“Dit is senutergend, want net soos hy moet ek voortdurend oor my skouer kyk. My dogter het winkel toe gegaan en iemand het vir haar gesê haar broer moenie so sigbaar wees nie, want die bende gaan ons huis teiken,” sê sy.
“Ek verstaan nie hoekom nie. Ek is nie ’n gangster nie en my dogter is nie ’n gangster nie. Maar ons huis is ook nou ’n teiken. Ek was iemand wat daarvan gehou het om my deur oop te hou, maar ek kan dit nie meer doen nie. Ek kan nie meer net met enigiemand praat nie.”
Elke keer as sy van ’n ander jong man hoor wat doodgeskiet is, vries sy omtrent van vrees. “Ek kan nie eens uitgaan nie. Ek kyk net by die venster uit. Hulle kyk voortdurend, hulle soek voortdurend na hom,” sê sy. “Ek voel die gemeenskap behandel ons anders. Hulle kyk anders na jou. As ’n gemeenskapswerker voordat dit alles gebeur het, het ek probeer om gangsters te help, maar nou kan ek dit nie meer doen nie, want kyk waar het my seun beland.”
Sy bars in trane uit en probeer die mens beskryf wat sy weet haar seun is. Dit lyk of sy die wêreld se probleme op haar skouers dra. “Jy kan nie met mense hieroor praat nie. Mense daarbuite ken nie jou hart nie; hulle weet nie waardeur ons gaan nie,” sê sy.
Steunpilaar
“Dit neem soveel energie van jou. Sy pa was ’n steunpilaar. Nadat hy gesterf het, moes ek hierdie las alleen opneem. Soms word ek so kwaad, want hoekom moet ek dit alleen doen?”
Dit is algemeen dat ma’s die slegte dade van hul kinders ignoreer. Of ten minste is dit die persepsie van diegene aan die ander kant, maar hierdie ma sê dit dwing hulle verder daarin, eerder as om hulle te help.
“As jy sê hy het dit nie gedoen nie, en jy weet vir ’n feit dat hy dit gedoen het, dan sterk jy hom in sy kwaad. Help hom. Probeer hom uitkry, want dit is nie ’n lekker ding om jou kind vir sy lewe te sien vlug nie,” sê sy. “Jy is lief vir jou kind, jy wil hom help. Om saam met jou kind te lieg, is nie reg nie. Soms het my seun na my gekyk en geweet ek sal nie dinge vir hom onder die mat vee nie.”
Met verskeie van die gangsters wat agter haar seun aan is, wat voor haar grootgeword het, is dit besonder moeilik.
“Ek ken hulle, en wat so skrikwekkend is, sommige van hulle was in my bediening. Dit maak my seer. Ek het nooit my kind grootgemaak om ’n gangster te wees nie. Ek het hom in die kerk grootgemaak. As ouers stuur ons nie ons kinders so uit nie. Dit is hul besluite wat ons raak,” sê sy. “Baie is vinnig om te oordeel, en hulle blameer die ouers vir wat hul kinders doen. Ons kan ouers nie blameer vir wat hul kinders besluit nie.”
Maar met al die pyn wat sy die afgelope jaar moes verduur, kan sy nie die moederlike drang om na hom om te sien, afskud nie.
“My grootste wens is dat hy sy lewe moet verander. Ek wil hê hy moet hulp kry. Op die oomblik is dit te erg. Ek kan nie my kind help nie. Ek kan niks vir hom doen nie,” sê die sigbaar hartseer ma. Ek het hom gevra of hy uit die stad wil gaan, maar hy wil nie ver van my af wees nie. Soms moet ek oral loop om hom te sien, hom te vind. Nou praat ek nie meer nie, al wat ek kan doen is om vir hom te bid.”
