“Om \u2019n draaiende staf in die lug te gooi en te vang, of met Chinese stokkies te eet, is nes \u2019n huwelik: dit lyk maklik totdat jy dit probeer,\u201d was Helen Rowland se wyse woorde. Wat is die geheim van \u2019n huwelik wat hou?<\/p>\n
Hans du Plessis, Koos Kombuis en Andries Bezuidenhout<\/strong> lig die sluier oor wat vir hulle werk.<\/p>\n <\/p>\n “Ek sou sonder twyfel weer met haar trou, want wie sal my ooit weer s\u00f3 verstaan?\u201d So gesels prof. Hans du Plessis<\/strong>, Potchefstroomse skrywer en direkteur van die ATKV-skryfskool van die Noordwes-Universiteit, oor sy vrou, Magdaleen. \u201cEk het in die oerjare sestig saam met Magdaleen se broer in Roodepoort skoolgehou. Hy moes iets by haar gaan haal. Seker geld, toe ry ek maar saam, want wat sal ek nou sonder geld alleen in die woonstel maak?”<\/p>\n “Ek onthou sy het in die AJO-kamertjie \u2013 die gebou van die Afrikaanse Jeugorganisasie in Minnaarstraat in Pretoria – gestaan en stryk. Sy het haar gebrand en niks meer as \u2018sjoe\u2019 ges\u00ea nie. Toe weet ek dis my vrou di\u00e9. Pretoria en Roodepoort was ver van mekaar af, ver vir die nuwe liefde. Gelukkig was \u2019n rand genoeg vir petrol in die Volksie Pretoria toe en terug.”<\/p>\n \u201cToe trou ons, nogal met \u2019n lewendige band en \u2019n bastrom, al kan ek tot op heden toe nog nie een step dans nie. My skoonmense is met musiek gebore, my mense sukkel met \u2018Siembamba\u2019.\u201d<\/p>\n Hans en Magdaleen se huwelik van oor die 43 jaar is met vier seuns en ses kleinkinders verryk. \u201cEintlik ses en \u2019n half: daar is nog een op pad.\u201d<\/p>\n As hy terugkyk, s\u00ea Hans, sien hy \u201cdie Genade het die groot goed van ons af weggehou en die wonderlike klein dingetjies het ons bymekaargehou. Die huwelik is \u2019n hele lewe: liefde, eerlikheid, en wedersydse respek \u2013 ek bly ek en jy bly jy.\u201d<\/p>\n En wat maak dit alles die moeite werd? \u201cDie liefde.\u201d<\/p>\n Hans se jongste boek verskyn in September. \u201cDie pad na skuilhoek is \u2019n historiese roman oor \u2018n vreemde tyd in ons geskiedenis, die eerste stuk van die Groot Trek in die driehoek tussen Potchefstroom, Parys en Reitzburg. Dis \u2019n geskiedenis wat die skrywer maar kan romantiseer omdat ons so min daarvan weet. Selfs nou, presies 175 jaar later, weet ons nog nie sonder twyfel waar die Liebenbergs van die moorde buite die huidige Parys se grafte l\u00ea nie, of wanneer in Oktober 1836 die slag van Vegkop regtig was nie. Maar oor die liefde van toe kan \u2019n skrywer maklik droom.\u201d<\/p>\n <\/p>\n \u201cEk sal beslis weer met Kannetjie trou! Selfs al kry ek \u2019n aanbod van Kelly Osbourne \u2013 ek hou mos van dik meisies,\u201d spot Koos Kombuis<\/strong>, skrywer, sanger en liedjieskrywer van Somerset-Wes. Al glo Koos nie regtig aan trou nie \u2013 \u201ceerder in commitment\u201d \u2013 is hy en sy vrou reeds 12 jaar getroud.<\/p>\n \u201cOns was destyds albei in Stellenbosch rond. Kannetjie was besig met nagraadse studie in die regte. Ek het haar \u2019n geruime tyd in die oog gehad, maar ons het eers op \u2019n trein op pad na die Oudtshoornfees behoorlik begin gesels. Ek het haar genooi om die hele fees by my te bly. Daar was \u2019n klein komplikasie: dit het dikwels gebeur dat ek en my female vocalist \u2019n kamer of \u2019n bed moes deel, hoewel ons nie \u2019n verhouding gehad het nie. Ek het vergeet van die vocalist in my bed. Uiteindelik moes Kannetjie saam met ons twee in die bed slaap, met die res van die band langs ons op die vloer. Dit was nie baie romanties nie.\u201d<\/p>\n Koos was nuuskierig oor Kannetjie. \u201cSy het \u2019n ander gevoel in my wakker gemaak as enige vorige meisie. Ek was soveel keer smoorverlief, maar hierdie keer was dit minder obsessief. Ek het \u2019n hunch<\/em> gehad dat ek vir haar kon lief word.<\/p>\n \u201cEk dink ons het albei geleidelik verlief geraak. Ek glo jy leer iemand ken as julle saam toer, en ek het haar op \u2019n backpackers trip<\/em> na Londen, die Lake District en Skotland saamgenooi. As julle op \u2019n lae budget reis, eet julle saam \u2019n sak sout op.\u201d<\/p>\n Koos en Kannetjie het eers saamgewoon en huis gekoop voordat hulle op 19 Desember 1998 by die Muisbosskerm naby Lambertsbaai getroud is. \u201cDit was \u2019n fantastiese paartie op die beach. Nie vreeslik gr\u00eand nie, ons het die trourok enkele dae voor die tyd by Stuttafords gekoop omdat Kannetjie niks gehou het van die groot, goue gedoente wat sy laat maak het nie. My pa het nog geleef en dit was \u2019n lekker kans om ons te versoen. My skoonpa het my eenkant geneem en vertel watter soort moeilikheid Kannetjie my sou gee. Jy kan sy beskrywing nie in \u2019n vrouetydskrif sit nie. Daarna was ek \u2019n bietjie nervous,<\/em> want ek het geweet hy ken haar beter as ek.\u201d<\/p>\n Koos verwonder hom nou nog daaroor dat hy \u2019n vrou gekry het wat in kopiereg spesialiseer. \u201cDis vir \u2019n skrywer en musikant van onskatbare waarde. My sake was altyd chaoties. Kannetjie jaag tjeks, re\u00ebl afsprake, doen my belasting en sulke goed. Ek konsentreer op kreatiewe skryfwerk en liedjies. Ons het \u2019n vreemde werksverdeling; mense s\u00ea sy sit op my kop, maar dis maar net hoe dit werk. Sy is \u2019n handyman<\/em> en ek kan nie \u2019n plug<\/em> regmaak nie. Ek laat dit aan haar oor en voel nie in my manlikheid bedreig nie.\u201d<\/p>\n Koos en Kannetjie het twee kinders. \u201cSimon word in Augustus elf en Marleen is in Julie nege, wat beteken ons het vanjaar \u2019n 9\/11 situasie. Marleen is vernoem na \u2019n liedjie van Stef Bos, haar peetpa. Sy\u2019s \u2019n rabbedoe. Sy klim boom en donder van perde af. Ek dink sy gaan \u2019n huursoldaat word. Simon speel op die computer<\/em>. Hy hack<\/em> in programme in en doen goed wat ek nie verstaan nie.”<\/p>\n \u201cDis vir my die lekkerste om te kyk hoe die kinders trampolien spring of in die swembad plas, of om saam met Kannetjie \u2019n boek te lees en in die bed te kruip en daaroor te gesels. Dis die klein goedjies wat \u2019n verhouding maak of breek.\u201d<\/p>\n Koos was al in die veertig toe hy getroud is. \u201cBaie vroue word kwaad vir mans wat nie wil commit<\/em> nie, maar ek was vroe\u00ebr beslis nie verantwoordelik genoeg nie. Vroeg trou is vir my gevaarlik. Moenie in die eerste glans van infatuation<\/em> trou nie. Gaan oorsee met die girl<\/em> \u2013 vat haar na Namibi\u00eb, Itali\u00eb, ervaar situasies waar julle vinnig uit die vuis moet dink. \u2019n Verhouding is nie net liefdesliedjies nie; dis bloed, gore<\/em> en guts<\/em> \u2013 jy gaan 24 uur per dag in haar geselskap wees.”<\/p>\n \u201cEk is bly Kannetjie het eers op my pad gekom toe ek al moed opgegee het dat ek ooit iemand sou kry. Jy het \u2019n prentjie van die regte persoon in jou kop en dit kan in jou pad staan. As sy nie ooreenstem met die prentjie nie, kyk jy haar dalk mis. Ek het jare lank gedink ek sou met \u2019n lang, slanke vrou trou. Toe droom ek op \u2019n dag ek is in \u2019n verhouding met Isabelle Adjani maar dat ek haar met kort, vet meisies verneuk. Dis hoe dit vir my werk! Ek dink hulle is sexy. Met Kannetjie het ek in die botter geval. My verhouding is nie perfek nie, maar dis die naaste aan perfek wat dit kan wees.\u201d<\/p>\n Koos se nuwe boek, Die reuk van koffie<\/em>, is nou te koop en hy tree saam met Jak de Priester in Brooklyn Babalaas op.<\/p>\n <\/p>\n \u201cOf ek weer met Irma sal trou? \u2019n Ja! Maar ek dink ons sal dit nou as \u2019n civil union<\/em> doen, in solidariteit met ons gay en lesbiese vriende. Die vraag is seker of Irma ook weer sou wou!\u201d Dis hoe Andries Bezuidenhout<\/strong>, sanger, liedjieskrywer, digter en dosent in sosiologie aan die Universiteit van Pretoria, die groot vraag antwoord.<\/p>\n Andries en Irma het mekaar as studente ontmoet. \u201cEk het haar op die kampus sien stap en was mal oor hoe sy gelyk het, haar attitude<\/em>. Ek het toe oor haar uitgevra en seker gemaak ek leer haar ken. Ons het saam begin kuier, saam na die kunstefees in Grahamstad gegaan \u2013 gl\u00fchwein en Turkse koffie gedrink. Grahamstad is steeds vir my \u2019n romantiese plek, veral in die winter.\u201d<\/p>\n Dit was Irma se lag wat Andries aangetrek het, \u201chaar boheemse kleresmaak, die silwer armbande se klingel. Ons het nooit games<\/em> met mekaar gespeel nie en amper onmiddellik saam ingetrek. Raad van my ma: As die gesels opraak, moet jy weet dis nie \u2019n lewensmaat nie. Ons kon ure lank kuier. Nou nog. Ek dink ek sou haar as my geesgenoot beskryf.\u201d<\/p>\n Irma en Andries is in April 1994 getroud. \u201cDie troue was in die kapel op die universiteitskampus. Irma se sussie en \u2019n vriendin, Liela Groenewald, het \u201cAs jy my kon volg\u201d van Koos du Plessis gesing. Op di\u00e9 manier was Irma se pa ook daar, al is dit dan nou net in sy woorde en die mooi wysie. By die onthaal in die Kloostersaal langsaan het Valiant Swart en sy orkes die gaste vermaak. My oupa het effe verdwaas gelyk. Die musiek het vir hom \u2018duiwels\u2019 geklink, maar dit was in Afrikaans. Onthou, Afrikaanse rock was in daardie dae nie so algemeen soos vandag nie. Ons was arm en het brood, konfyt en koffie aangebied. En sangria vir die dorstiges. \u2019n Vriend wat foto\u2019s moes neem, het so lekker gedans dat hy skoon van die kamera vergeet het. Ons het gevolglik nie eintlik troufoto\u2019s nie, maar dit maak nie regtig saak nie. Ek onthou dit soos gister.\u201d<\/p>\n Lekkertes wat Andries bybly, is \u201creise deur die Karoo, die Namib, die Kalahari, Lamu, Zanzibar en Nairobi. Ons is baie goeie reisgenote. Om saam boeke te kan lees, is \u2019n voorreg, veral as jou vrou soveel meer letterkundige insig as jy het.\u201d<\/p>\n Uitdagings in hul huwelik? \u201cEk weet ek is nie \u2019n maklike mens om mee saam te lewe nie. Ek het al verskriklike dinge aangevang waaroor ek moes bieg. Ek is bly sy het my darem vergewe.”<\/p>\n \u201cOns was dalk net baie gelukkig om mekaar te ontmoet. Ek dink albei van ons sal dit oorleef as ons besluit om uitmekaar te gaan. \u2018Ek weet nie, ons kyk maar, ek was eintlik net op soek na die naaste Wimpy Bar,\u2019 het Koos Kombuis jare gelede gesing. Ons kyk maar \u2026 nou nog, maar darem al \u2019n paar jaar lank. Ons is al deur moeilike tye, maar om saam te wees bly \u2019n keuse, nie \u2019n ball and chain<\/em> nie. Is dit \u2019n paradoks? Ek dink nie so nie.<\/p>\n \u201cOm die lewe saam met \u2019n geesgenoot aan te pak, maak alles draaglik \u2013 Suid-Afrika se geweld, ongelykheid en armoede, die aggressie op die snelweg. Die gesels, die kuiers \u2013 ek dink nie dit sal opraak nie, selfs al word ons baie oud. Maar dan sal ek gesonder moet eet en meer moet oefen!\u201d<\/p>\n Hierdie artikel het in die Junie 2011-uitgawe van rooi rose<\/em><\/strong> verskyn.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Sal jy weer die jawoord vra? wou ons by di\u00e9 drie manne weet. En daar s\u00ea hulle sowaar ja! Deur Mariette Snyman. Hooffoto: Pexels. <\/p>\n","protected":false},"author":38,"featured_media":81805,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[651,662],"tags":[832,1515,2053,23446,30971],"class_list":["post-81803","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-verhoudings","category-jou-lewe","tag-egskeiding","tag-trou","tag-huwelik","tag-marriage","tag-wedding"],"acf":[],"yoast_head":"\nOor trou en perdekoop:\u00a0Die moeilikste jare van enige huwelik is di\u00e9 wat op die troue volg. Gary Smaley.<\/em><\/h4>\n
Sy s\u00ea net \u2018sjoe\u2019<\/h4>\n
Oor trou en perdekoop: \u2019n Vrou is iemand wat haar man sal bystaan in elke krisis wat hy nie sou beleef het as hy nie met haar getrou het nie. Marie Corelli.<\/em><\/h4>\n
Sulke meisies is sexy<\/h4>\n
Armbande se klingel<\/em><\/h4>\n