Die meeste van ons hanteer sosiale\u00a0situasies sonder noemenswaardige\u00a0skade of skande. Al geniet ons nie\u00a0die werksdinee of familie-ete nie,\u00a0kom ons ongedeerd anderkant uit.<\/p>\n
Vir mense met sosiale angssindroom\u00a0(social phobia<\/em><\/strong>) is dit nie so\u00a0eenvoudig nie.<\/p>\n \u201cDit voel vir hulle asof hulle onder die\u00a0vergrootglas geplaas word wanneer hulle \u2019n toespraak lewer,\u00a0mense ontmoet, voor ander oor die foon praat, eet, of skryf \u2013 en\u00a0dat die omstanders hulle krities beje\u00ebn. Dit kan oorweldigende\u00a0angsgevoelens skep,\u201d s\u00ea dr. Colinda Linde, \u2019n kliniese sielkundige\u00a0van Johannesburg wat in kognitiewe gedragsterapie spesialiseer\u00a0en in Amerika opgelei is om sosiale angssindroom te behandel.<\/p>\n \u201cMense wat hiermee worstel, besef dikwels hul kommer is\u00a0ongegrond, maar dit neem nie die angs weg nie. Inteendeel, die\u00a0benoudheid laat hulle sekere mense of situasies vermy. So \u2019n\u00a0kind sal nooit in die klas \u2019n vraag beantwoord nie en\u00a0volwassenes kan verseg om hul standpunt by die werk\u00a0te stel, aanbiedings te doen, of sosiaal te verkeer.<\/p>\n \u201cMense met di\u00e9 sindroom onderpresteer dikwels op\u00a0skool, in verhoudings en by die werk. Hulle wil dolgraag\u00a0by ander betrokke wees, maar kry dit nie reg nie. Hulle\u00a0kan \u2019n ge\u00efsoleerde lewe lei en afsydig voorkom.<\/p>\n \u201cSosiale angssindroom moenie met introversie verwar word\u00a0nie. Introverte het baie alleentyd nodig en verkies intieme eerder\u00a0as groepsgesprekke, maar hul funksionering word nie in dieselfde\u00a0mate belemmer nie.\u201d<\/p>\n <\/p>\n \u201cMense met sosiale angssindroom soek selde hulp. Hulle wil nie\u00a0die aandag op hulle vestig nie. Algemene onkunde veroorsaak dat\u00a0ouers en onderwysers dit nie sommer raaksien nie, al steek die\u00a0sindroom al op die gemiddelde ouderdom van ses kop uit.<\/p>\n \u201cSulke kinders sal tipies oogkontak vermy. Hulle ontwikkel nie\u00a0die vaardigheid om \u2019n gesprek te begin of aan die\u00a0gang te hou nie. Omdat hulle verwag dat kontak met\u00a0ander gaan faal, vermy hulle dit eerder. So ervaar\u00a0hulle nooit dat hulle wel suksesvol met ander kan verkeer nie.\u201d<\/p>\n Wanneer sosiale angssindroom nie behandel word nie, kan\u00a0ernstige sekond\u00eare psigiatriese toestande ontwikkel.<\/p>\n \u201cKinders of tieners wat nie by hul tydgenote kan inskakel nie,\u00a0kan depressief raak. Hul angs en isolasie neem toe; hulle kan\u00a0hulle n\u00f3g meer onttrek of middels soos alkohol of voorskrifmedisyne\u00a0misbruik om aan die werklikheid te ontkom.\u201d<\/p>\n Baie van Colinda se pasi\u00ebnte word deur psigiaters of die\u00a0Suid-Afrikaanse Steungroep vir Depressie en Angs (SADAG) na\u00a0haar verwys. \u201cEk gebruik Liebowitz se Social Anxiety Scale om\u00a0die diagnose te bevestig.\u201d<\/p>\n <\/p>\n \u201cSosiale angssindroom kan met groot sukses deur \u2019n\u00a0professionele geestesgesondheidskenner met opleiding in\u00a0kognitiewe gedragsterapietegnieke behandel word.<\/p>\n Navorsingsresultate wys medikasie en korttermyn- kognitiewe\u00a0gedragsterapie (KGT) kan doeltreAend saam ingespan word.<\/p>\n \u201cKGT behels kognitiewe herstrukturering, opleiding in sosiale\u00a0vaardighede, en blootstelling aan angswekkende scenarios.<\/p>\n \u201cKognitiewe herstrukturering fokus eerstens op \u2019n oormatige\u00a0fokus op evaluering deur ander, en tweedens op die persoon se\u00a0gedagtes voor, tydens en n\u00e1 blootstelling aan stresvolle situasies.<\/p>\n \u201cMense met sosiale angsstoornis voel dikwels: \u2018As ek \u2019n fout\u00a0maak, gaan \u00e1lmal dit sien en dit nooit vergeet nie! Hulle kan die\u00a0situasie natuurlik perfek hanteer.\u2019 Dis \u2018n onrealistiese siening;\u00a0hier kort \u2019n reality check.<\/p>\n \u201cDit help om te besef dat die\u00a0mensdom eintlik selfgerig is.\u00a0Merk mense jou foute op, is\u00a0hulle \u00f3f dankbaar dis nie hulle\u00a0nie, \u00f3f krities omdat hulle\u00a0meerderwaardig voel. Dit gaan\u00a0nie oor jou nie, maar oor hulle.<\/p>\n \u201cTweedens konsentreer ons\u00a0op die gedagtes wat met\u00a0angswekkende\u00a0situasies saamgaan.\u00a0Mense wat vooraf\u00a0voorsien dat die\u00a0ergste gaan\u00a0gebeur, kan\u00a0hulle so opwerk\u00a0dat hulle nie\u00a0hul beste kan\u00a0lewer nie. Dit\u00a0word dan die\u00a0\u2018bewys\u2019 dat hulle\u00a0\u2018altyd misluk\u2019.\u00a0Hulle ignoreer d\u00edt\u00a0wat reg loop, en hou\u00a0agterna \u2019n \u2018nadoodse\u00a0ondersoek\u2019 met die klem op die\u00a0negatiewe. Dit knou hul\u00a0waagmoed om weer te probeer.<\/p>\n Kognitiewe herstrukturering\u00a0help mense om hierdie patroon\u00a0raak te sien en te verander.\u201d<\/p>\n Sosiale vaardigheidsopleiding\u00a0en die geleidelike\u00a0blootstelling aan gevreesde\u00a0situasies werk die doeltreffendste\u00a0in groepsituasies.<\/p>\n Colinda gebruik groepe van ses\u00a0tot agt met groot vrug.<\/p>\n \u201cIn di\u00e9 groepe is almal in\u00a0dieselfde bootjie; die situasie is\u00a0emosioneel veilig. Groepslede\u00a0reageer gewoonlik met: \u2018Maar\u00a0die ander lyk dan so normaal!\u2019\u00a0Hulle aanvaar ook makliker\u00a0positiewe terugvoer van\u00a0groepslede as van hul gesinslede.\u201d<\/p>\n Groepsessies is baie prakties. Deelnemers word byvoorbeeld\u00a0opgelei hoe om tussen \u201coop\u201d en \u201ctoe\u201d lyftaal te onderskei, en leer\u00a0lyftaal aan wat hulle meer toeganklik maak.<\/p>\n \u201cHierdie mense sukkel gewoonlik om by \u2019n groep aan te sluit.\u00a0Dikwels is die niebedreigendste opsie om aan die \u2018dooie\u2019 kant van\u00a0die groep te gaan sit, maar dis wyser om langs die persoon wat die\u00a0meeste praat in te skuif. Hy het \u2019n gehoor nodig! Of langs die gate\u00a0keeper \u2013 iemand wat graag ander by die groep wil betrek.\u201d<\/p>\n Colinda leer deelnemers hoe om \u2019n geselsie aan te knoop \u00e9n \u2019n\u00a0groep te verlaat. Hierdie vaardighede word in die groep geoefen.<\/p>\n \u201cWanneer openbare optrede iemand se kwelling is, huur ons \u2019n\u00a0raadskamer en die spreker oefen haar toespraak voor die\u00a0\u2018gehoor\u2019. Later neem ons die toesprake op video op en sy kan sien\u00a0sy het toe nie gebloos of gestotter soos sy gedink het nie!\u201d<\/p>\n Die benadering, of jy nou doodbang is vir mense of vir honde, is\u00a0dieselfde. Jy word geleidelik aan die situasie blootgestel.<\/p>\n \u201cIn die geval van honde gaan kyk jy eers net na die honde by \u2019n\u00a0hondeopleidingskool. Daarna kom jy nader aan \u2019n hond aan \u2019n\u00a0leiband, later streel jy hom, en so bou ons op die ervaring. Die\u00a0groep beplan dit saam. Dis pret.<\/p>\n \u201cErvaringsleer is so geslaagd omdat alle vrees in die primitiewe\u00a0brein sit. Hierdie brein se reflekse is vyf keer vinniger as di\u00e9 van\u00a0die logiese brein. Jou logiese brein weet jy sal nie sterf van\u00a0verleentheid nie, maar jou primitiewe brein moet dit deur\u00a0ervaring leer. Woorde help nie. Jy moet dit beleef totdat jou\u00a0primitiewe brein die aha! oomblik ervaar.\u201d<\/p>\n Colinda doen ook individuele sessies, persoonlik of deur Skype.<\/p>\n \u201cNavorsing wys waar vaardigheidsleer ter sprake is, werk\u00a0aanlynterapie byna net so goed soos terapie van aangesig tot\u00a0aangesig – mits dit die kli\u00ebnt pas. Selfs die blootstelling aan\u00a0uitdagende situasies kan oor \u2019n afstand gedoen word. Die kli\u00ebnt\u00a0kry \u2019n vriend of familielid om haar byvoorbeeld na \u2019n klub te\u00a0neem, en ek hou telefoonkontak.\u201d<\/p>\n Colinda lei ook\u00a0sielkundiges in KGT op.<\/p>\n \u201cSosiale angssindroom k\u00e1n\u00a0met sukses behandel word. Die\u00a0navorsing is gedoen, die\u00a0kundigheid is daar \u2013 al wat\u00a0kort, is die gewilligheid!\u201d<\/p>\n * Dr. Colinda Linde: 011 285 0088\u00a0of www.thoughtsfirst.com<\/a>\u00a0waar daar onder meer\u00a0gratis hulpmiddels beskikbaar is.<\/p>\n * Mariette Snyman is \u2019n wenner van die\u00a0Pfizer Mental Health Journalism Award\u00a02012\/2013.<\/p>\nMaklik misgekyk<\/h4>\n
Behandeling<\/h4>\n