Advokaat Thulisile Nomkhosi Madonsela (53), ons gewilde openbare beskermer, is dalk die magtigste vrou in die land, een wat selfs die president \u2019n bietjie laat bewe, maar sy is beslis in die eerste plek \u2019n ma. Dis wat jy hoor en sien wanneer sy oor haar kinders, Wantu (27) en Wenzi (24) praat. Weg is die gereserveerdheid in haar stem, die taktvolle, diplomatiese antwoorde, die erns. Haar o\u00eb vonkel, haar stemtoon verander en sy lag spontaan. Die een oomblik is ons nog joernalis en Baie Bekende Persoon, die volgende oomblik net twee enkelma\u2019s wat oor ons kinders gesels.<\/p>\n
\u201cAsseblief, noem my sommer Thuli,\u201d s\u00ea sy.<\/p>\n
Sy is al jare \u2019n enkelma. \u201cEk het gekies om nooit met hul pa te trou nie, maar ons het \u2019n langtermynverhouding gehad. Toe hy nog geleef het, was hy baie betrokke. Dit was beslis \u2019n geval van mede-ouerskap. N\u00e1 sy dood het hulle my verantwoordelikheid geword, maar familie het my darem nog altyd ondersteun.<\/p>\n
Sy het \u2019n boodskap vir ander enkelouers. \u201cFokus op wat jy het, eerder as op wat jy dalk sou h\u00ea indien jy \u2019n lewensmaat gehad het. Kyk na alles waarmee God jou se\u00ebn, en gebruik die ruimte tussen jou en jou kinders om die beste vir hulle te doen en humanit\u00eare waardes oor te dra. Leer hulle om die mensdom lief te h\u00ea en \u2019n se\u00ebn eerder as \u2019n las vir ander te wees. Maak hulle groot om in hulself te glo en om gelukkige mense te wees. Uiteindelik is die lewe waardeloos as jy glo jy is net op aarde om te ly. Ons kan nie kies watter pyn die lewe aan ons uitdeel nie, maar ons kan kies of ons net gaan ly of nie.\u201d<\/p>\n
Haar ouerskapfilosofie is op haar sterk Christelike geloof gegrond. \u201cEk glo jy moet jou kinders Christelike waardes leer. God eerste, wees lief vir jouself, wees lief vir jou naaste, moenie ander seermaak nie … Die manier waarop ek grootgemaak is, het natuurlik ook \u2019n invloed. My ouers was baie gemeenskapsgerigte, deernisvolle mense. Ek leer my kinders ook dat ons drie baie bevoorreg is en dat hulle dit moet gebruik om sover moontlik ander mense se lyding te keer of te be\u00ebindig.\u201d<\/p>\n
Wantu, wat eers teologie studeer het, studeer nou politieke wetenskap. Hy gee Saterdae by \u2019n laerskool in Tembisa ekstra klasse vir leerders wat met wiskunde, Engels en wetenskap sukkel. Wenzi, \u2019n regstudent, het haar eie liefdadigheidsorganisasie.<\/p>\n
Thuli gun haar kinders die geleentheid om hul eie identiteit te h\u00ea, hul eie pad deur die lewe te kry. Sy het immers ook ervaring van die wye draaie waarop die lewe \u2019n mens soms neem.<\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n
Sy vertel sy het in \u2019n \u201csuper-gelowige huis\u201d grootgeword waar die gesin soggens saam gebid en saans saam huisgodsdiens gehou het. Sy was ook in Christelike skole in Swaziland. As student aan die Universiteit van Swaziland het sy begin om alles in die Bybel te ondersoek. \u201cEk ken \u2019n klomp mense wat vandag ate\u00efste is wat eers teologie studeer het. Ek het begin vrae vra oor die aard van God, hoekom Hy lyding toelaat. Weens alles wat ons onder apartheid beleef het en onder die invloed van een van my dosente het ek al meer na Marxisme geneig.\u201d<\/p>\n
Kort voor lank was sy \u2019n ate\u00efs. In haar vroe\u00eb twintigerjare was sy selfs met die Sci\u00ebntologie-beweging deurmekaar. Daarna was sy agnosties.<\/p>\n
\u2019n Boek van die Christen-skrywer Louise Hay, You can Heal your Life<\/em>, het haar lewe verander. Sy weet nou onteenseglik haar heil en al die antwoorde op haar vrae l\u00ea by God. Haar geloof het die anker in haar baie openbare lewe en ho\u00ebprofielloopbaan geword.<\/p>\n <\/p>\n <\/p>\n Haar geloof het haar ook kalm gehou toe dit bekend word dat daar \u2019n aanslag op haar lewe beplan word. \u201cMy lewe is in God se hande. Hy alleen sal besluit wanneer ek sterf,\u201d verklaar sy kalm.<\/p>\n Sy is \u2019n gebore sosiale aktivis. \u201cEk veg al vandat ek kan onthou vir maatskaplike geregtigheid, die oppergesag van die reg en menseregte. Dit sal altyd so bly, ongeag watter loopbaanrigting ek inslaan wanneer my termyn verstryk. Ons hele familie is so. My ouers was albei sosiale aktiviste, maar nie regtig polities nie. Hulle sou ongeregtighede in ons gemeenskap probeer regstel. Jy kan maar s\u00ea my ma was \u2019n informele maatskaplike werker, altyd besig om mense se dispute te probeer oplos en hul probleme onder die regte mense se aandag te bring.\u201d<\/p>\n Thuli was in haar tienerjare by die struggle betrokke, later ook by die vakbondbeweging Cosatu. Sy het eers vir \u2019n B.A.-graad aan die Universiteit van Swaziland ingeskryf, en haar destydse sosiologiedosent, Pat McFadden, het \u2019n sterk sin vir sosiale geregtigheid by haar laat posvat.<\/p>\n \u201cEk dink almal wat met haar te make gekry het, het polities bewus geraak. Ek het besef ek is op \u2019n manier my spreekwoordelike broer en suster se hoeder.\u201d<\/p>\n Daarna het sy regte aan Wits studeer en uiteindelik een van die opstellers van ons Grondwet geword.<\/p>\n Sy stel nie in politiek belang nie, al is sy voor 1994 gevra om parlement toe te gaan.<\/p>\n <\/p>\n <\/p>\n Sy glo nie aan kla nie. \u201cOns kan in die donker sit en kla, maar onthou, wanneer jy \u2019n kers aansteek, verdryf dit die donker. Daar is geen hoeveelheid donkerte wat \u2019n kers kan blus nie.\u201d<\/p>\n In onderhoude en op Twitter lyk en klink sy altyd positief maar sy erken dat daar soms moeiliker dae is. \u201cMy positiewe kant kom waarskynlik van my ma af. Sy was \u2019n huiswerker en my pa eers \u2019n arbeider en daarna \u2019n entrepreneur en taxi-eienaar. Ons was betreklik arm, maar aan ander standaarde gemeet, welaf. Tog, al was daar dae dat ons nie kos gehad het om te eet nie, het my ma \u2019n enorme kapasiteit vir vreugde gehad. Ondanks probleme op haar pad was sy nooit die klaerige soort nie. Sy het altyd gefokus op die dinge wat sy kon oplos. Maar ja, daar is beslis dae wanneer ek my moet dwing om weer te fokus.\u201d<\/p>\n Dinge soos die mors van staatsgeld terwyl daar mense sonder kos, water en mediese versorging is, maak haar woedend.<\/p>\n \u201cSulke amptenare sal nooit hul eie geld so mors nie! As jyself vir iets moet betaal, wil jy dit mos op die goedkoopste manier doen en jy wil seker wees dit werk.\u201d Haar simpatie l\u00ea by die slagoffers, of hulle \u201cdie wrede kant van die mensdom\u201d ervaar het, of die traak-my-nie-agtigheid van die regering. \u201cEk vra myself altyd af: hoe k\u00e1n mense dit aan mekaar doen? Maar dan moet ek my ook daaraan herinner dat die meerderheid van die mensdom werklik goeie mense is wat ook vir ander mense goeie dinge wil h\u00ea. Die mense wat ons samelewing ernstige skade berokken, is in die minderheid. Ons moet dit altyd onthou.\u201d<\/p>\n Sy is beslis daaroor dat ons nie moed oor Suid-Afrika moet verloor nie, al het ons probleme. \u201cOns het nog genoeg dinge wat in ons guns tel: die grondwet, die goedheid van die mensdom, die oppergesag van die reg … Die meeste mense in Suid-Afrika het die behoefte om die wense te eer van diegene wat vir ons die weg na die nuwe Suid-Afrika gebaan het en die land te laat vooruitgaan. Ons het ook die vermo\u00eb om dit te doen.\u201d<\/p>\n Tog beteken dit nie sy is nie krities nie.<\/p>\n <\/p>\n <\/p>\n Wanneer haar opvolger teen die middel van Oktober haar amp as openbare beskermer oorneem, wil sy rus. Minstens \u2019n jaar lank. \u201cEk sien uit daarna. Ek sal die rus geniet maar beslis ook die adrenalien van die geveg teen korrupsie mis, en die warm gevoel wanneer jy al die Gogo Dhlaminis van die w\u00eareld met hul probleme kan help.\u201d Sy het nog geen vaste planne vir haar toekoms nie.<\/p>\n \u201cEk wil \u2019n akademikus wees, weer in die regsw\u00eareld werk, beslis \u2019n sosiale aktivis wees. Dalk doen ek nog iets internasionaals maar aan die ander kant voel ek tog daar is nog so baie werk om hier in Suid-Afrika te doen.\u201d<\/p>\n Sy herhaal haar weersin in politiek. \u201cDie Freedom Charter s\u00ea die mense sal regeer. Maar \u2019n mens regeer nie net deur \u2019n politieke amp nie, maar ook deur bewus te wees van hoe die politici ons kollektiewe hulpbronne en mag gebruik en wat daar in ons naam gedoen word. Ek sou graag wou h\u00ea dat daar \u2019n verenigde burgerlike beweging is wat nie aan enige politieke party verbonde is nie, wat mense in magsposisies verantwoordelik hou vir wat hulle doen en kyk of hulle hul beloftes nakom. Ons moet ophou fokus op this must fall, that must fall<\/em>. Ons moet liewer kyk na wat behoort te gebeur en dit met ons grondwet en reg vergelyk. Wat moet ons doen om die verkeerde goed om ons te verander?\u201d<\/p>\n En die verrassendste ding wat ek in die onderhoud agtergekom het? Sy dra \u2019n afskrif van die grondwet in haar handsak. Elke dag.<\/p>\n <\/p>\n Haar werksdag eindig nie as sy die kantoordeur agter haar toetrek nie. Sy reis dikwels vir haar ondersoeke en is \u2019n gewilde spreker, ook internasionaal. \u2019n Werkdag van twaalf uur of langer is nie uitsonderlik nie. Hoe ontspan sy? \u201cEk slaap! Wanneer ek die tyd het, slaap ek van \u2019n Vrydagaand tot sowat twaalfuur op \u2019n Saterdag. Maar ek het dit lank laas gedoen. Ek slaap sowat vier uur snags \u2013 ek probeer om teen elfuur te slaap en staan weer drieuur op.\u201d Dis haar skryftyd. Sy skryf verslae, maar werk ook aan haar eie boeke, onder meer een oor inspirerende Suid-Afrikaanse vroue.<\/p>\n \u2022<\/p>\n Gebed is vir haar \u2019n belangrike teenvoeter vir stres, \u201cook deur die dag wanneer dinge verkeerd loop\u201d. Sy mediteer ook wanneer \u2019n dag te dol word. \u201cEk probeer oefen en het tot voor die waarskuwing van \u2019n moontlike sluipmoordaanval, graag gaan stap. Nou oefen ek maar binnenshuis.\u201d<\/p>\n \u2022<\/p>\n Sy speel ook graag bordspeletjies, kaart en skaak met haar kinders. Sy lag toe sy verduidelik hoe hulle 30 Seconds speel. \u201cHulle kla ek speel dit anders as hulle! Maar ek voel \u2019n mens moet tog iets leer ook. Nou s\u00ea hulle ek bederf die speletjie vir hulle.\u201d<\/p>\n \u2022<\/p>\n Haar werk vereis dat sy baie moet lees maar as sy vir ontspanning kan lees, kies sy \u2013 in hierdie volgorde – koerante, aanlynartikels oor veral leierskap, of iets met \u2019n godsdienstige strekking, asook tydskrifte. \u201cDis makliker as boeke, want dis korter en my tyd is min. \u2019n Lekker tydskrifartikel help my om af te skakel. En ek geniet mode-artikels!\u201d As dit kom by boeke, lees sy graag biografie\u00eb.<\/p>\n \u2022<\/p>\n Sy is baie gesteld op haar voorkoms en ook op wat sy eet en drink. (In albei my onderhoude met haar het sy net \u2019n glas kookwater met suurlemoensap gedrink.)<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Sy is ons derde openbare beskermer, en haar vreeslose ondersoeke van politici en selfs die president het haar een van ons gewildste openbare figure gemaak. Maar wie is Thuli Madonsela by die huis, en wat gaan sy doen noudat haar ampstermyn verstryk het? Deur Ilse Salzwedel. Foto Hema Patel<\/p>\n","protected":false},"author":8,"featured_media":60213,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[675],"tags":[23450,24339,1387,3434],"class_list":["post-60211","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-bekendes","tag-entertainment","tag-local-celebs","tag-celebs","tag-ons-mense"],"acf":[],"yoast_head":"\n\u201cMy geloof gee my vreugde en vrede. Dit stel my in staat om dinge wat buite my beheer is, te laat gaan. Dit gee my ook die vaardighede om weer uit te kom by die deel van my lewe waaroor ek wel beheer het.\u201d <\/em><\/span><\/h4>\n
\u201cEk beskou politiek glad nie as my doel in die lewe nie. Ek wil mense help met raad, as bemiddelaar optree of mense help om hul regte uit te oefen. Myns insiens is een van die groot leemtes in ons samelewing dat mense nie weet wat hul regte is of om daarop te staan nie.\u201d <\/em><\/span><\/h4>\n
\u201cEk kritiseer, ja, maar ek glo ons kan nog \u2019n klomp kerse in hierdie land aansteek – saam met die baie wat ek reeds aangesteek sien! Lig is altyd sterker as die donker \u2013 dis net \u2019n kwessie van tyd voor die lig oorneem.\u201d <\/em><\/span><\/h4>\n
Hoe ontspan Thuli Madonsela?<\/h4>\n