{"id":166841,"date":"2026-08-05T12:05:07","date_gmt":"2026-08-05T10:05:07","guid":{"rendered":"https:\/\/novanews.co.za\/rooirose\/?p=166841"},"modified":"2026-08-05T12:05:07","modified_gmt":"2026-08-05T10:05:07","slug":"ongesonde-eetpatrone-klim-van-die-dieetwipplank-af","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/novanews.co.za\/rooirose\/ongesonde-eetpatrone-klim-van-die-dieetwipplank-af\/","title":{"rendered":"Ongesonde eetpatrone: Klim van die dieetwipplank af"},"content":{"rendered":"

Deur Ilette Coetzer<\/em><\/p>\n

 <\/p>\n

Mindful eating<\/em> (om bewustelik of aandagtig te eet) is een van ons hedendaagse gonswoorde as dit by gesonde eetpatrone kom. Maar wat beteken dit werklik?<\/p>\n

Xenia Ayiotis<\/strong>, lid van The Centre for Mindful Eating, was haar lewe lank in \u2019n stryd met kos gewikkel. Sy het as 13-jarige tiener met haar eerste dieet begin. N\u00e1 30 jaar het sy amper elke dieet beproef. Dit maak nie saak hoe sy gelyk het nie, sy het haar lyf gehaat. Haar lewe het om kos gedraai.<\/p>\n

\u201cEk was \u2019n kompulsiewe eter. Ek het ge\u00ebet as ek hartseer, kwaad of gefrustreerd was. Selfs as ek gelukkig was.\u201d<\/h4>\n

N\u00e1 elke dieet het sy net weer gewig aangesit. Net voor haar 40ste verjaardag het sy besluit genoeg is genoeg. Sy sien nie weer kans vir die le\u00eb beloftes van n\u00f3g \u2019n dieet nie. Sy het begin om haar verhouding met kos te herstel sodat sy kos nie meer as haar persoonlike vyand gesien het nie. Xenia het haar fisieke behoeftes begin verstaan en besluit om ander vroue te help wat ook destruktiewe verhoudings met kos het.<\/p>\n

Sekere studies het al bewys dat slegs 5% van mense wat gewig tydens di\u00ebte verloor, hul gewigsverlies met tyd handhaaf. Een van die belangrikste redes hiervoor is omdat mense nie \u2019n gesonde verhouding met kos het nie. Om bewustelik te eet, is \u2019n onbevooroordeelde benadering tot kos. Dit gaan nie hier oor re\u00ebls en regulasies nie, maar wel oor \u2019n sekere bewustheid oor dit wat jy in jou mond sit.<\/p>\n

 <\/p>\n

Di\u00ebte werk nie<\/strong><\/h4>\n

\u2019n Dieetkundige van Kaapstad, Lize Stander<\/strong>, s\u00ea om bewustelik te begin eet, het eintlik niks met gewigsverlies te doen nie. Dis maar \u2019n klein persentasie vroue wat gewig verloor as hulle daarmee begin.<\/p>\n

\u201cOns is gekondisioneer om gesondheid en gewig as dieselfde ding te sien, maar dit is twee heeltemal verskillende konsepte. \u2019n Mens kan nie vasstel hoe gesond iemand is deur na sy of haar lyf te kyk nie,\u201d s\u00ea sy.<\/p>\n

 <\/p>\n

\"Ongesonde<\/p>\n

 <\/p>\n

Sy stem saam met Xenia dat di\u00ebte op die agtergrond geskuif moet word en daar eerder op \u2019n gesonde verhouding met kos gefokus moet word; geen dieet is op die ou end volhoubaar nie.<\/p>\n

Gewoonlik gaan eet gepaard met \u2019n werklik fisieke behoefte, jou gedagtes en hoe jy in daardie stadium voel. Hoekom eet jy as jy nie werklik honger is nie? Hoekom eet jy te veel? Xenia s\u00ea ons is nie van kleins af geleer hoe om sekere emosies te hanteer nie, en glo dat jy stres, eensaamheid of hartseer kan \u201cwegeet\u201d. Slegte gewoontes speel ook dikwels \u2019n belangrike rol in sulke besluite. Wie kan byvoorbeeld sonder \u2019n boks springmielies fliek? Of verby \u2019n pannekoekstalletjie by \u2019n basaar stap?<\/p>\n

 <\/p>\n

Hoekom kan ek myself nie keer nie?<\/strong><\/h4>\n

Verstaan hoekom jy met kos oorboord gaan. So baie van ons is op di\u00ebte, en as jy die oggend eers begin verkeerd eet, is dit amper soos \u2019n wegholtrein en eet jy sommer die res van die dag verkeerd. Die teendeel is ook waar. Party slaaie se inhoud is misleidend, maar omdat jy glo dis net slaai, eet jy ook hopeloos te veel.<\/p>\n

Leer om na jou lyf te luister. Is jy werklik honger as jy opstaan? Hoekom eet jy al jou kos by \u2019n restaurant, al is jy versadig?<\/p>\n

Baie van ons is geleer om nie met kos te mors nie, maar \u2019n mens moet jou persepsies oor kos aanpas. Leer om op te hou as jy genoeg gehad het, al het jy daarvoor betaal. Eet eerder \u2019n voorgereg as \u2019n hoofgereg. Maar moenie sekere kossoorte van jouself weerhou nie.<\/p>\n

Xenia beveel aan om te begin deur bewus van jou fisieke liggaam, gedagtes en emosies te raak. Al drie het \u2019n invloed op w\u00e1t jy eet, h\u00f3\u00e9 jy eet, h\u00f3\u00e9kom jy eet en hoe baie jy eet. Jy hoef nie jou porsies te beheer en net sekere voedselgroepe te eet nie. Jy moet leer om alle tipes kos te geniet vir wat dit is: Kos moet jou liggaam voed, maar ook genot verskaf.<\/p>\n

 <\/p>\n

Eet aandagtig<\/strong><\/h4>\n