{"id":104234,"date":"2025-09-25T15:50:41","date_gmt":"2025-09-25T13:50:41","guid":{"rendered":"https:\/\/novanews.co.za\/rooirose\/?p=104234"},"modified":"2025-09-25T15:57:08","modified_gmt":"2025-09-25T13:57:08","slug":"word-uitstel-afstel-gevolge-uitstel-procrastinate","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/novanews.co.za\/rooirose\/word-uitstel-afstel-gevolge-uitstel-procrastinate\/","title":{"rendered":"Word uitstel afstel? Die gevolge van uitstel"},"content":{"rendered":"

Word uitstel afstel? Die gevolge van uitstel deur Anys Rossouw. Hooffoto: pexels<\/em><\/p>\n

 <\/p>\n

Ons vermy so dikwels die dinge wat ons weet ons moet of behoort te doen. Of dit nou \u2019n belangrike stuk werk is waarmee jy eers ter elfder ure begin, of jy uitstel om iemand te bel, \u2019n probleem op te volg, dokumente te liasseer, die garage reg te pak, of sover te kom om daardie doktersondersoek te bespreek.<\/p>\n

Om uit te stel is so oud soos die berge. In die tyd van Sokrates en Aristoteles was daar reeds \u2019n woord daarvoor: \u201cakrasia\u201d. Dit het beteken om teenstrydig met jou beterwete en oordeel op te tree, om uit te stel of nie werklik selfbeheer te h\u00ea nie.<\/p>\n

Uitstellers gebruik verskillende ontkenningstegnieke om hul geneigdheid om uit te stel te rasionaliseer. Jy hoor h\u00f3\u00e9 besig hulle is. Hulle probeer gewoonlik hulself en ander oortuig dat dit wat hulle wel doen, net so belangrik is as die take wat hulle eintlik moes doen, of skryf dit toe aan omstandighede buite hul beheer. Hulle sal hulself ook graag met ander vergelyk wat nog minder as hulle daartoe in staat is. Of hulle gebruik humor om hul uitstellery te versag of te verbloem. Intussen vermy hulle dit wat gedoen moet word en ontvlug ure op sosiale media, met elektroniese speletjies, kuier, inkopies doen … \u2019n Uitstappie winkels toe wat \u2019n halfuur moes neem, duur drie uur; die vinnige opspoor van \u2019n prys op die Internet lei tot ure se nalees oor onverwante kwessies.<\/p>\n

Uitstel moet van luiheid onderskei word. \u2019n Lui mens is passief, apaties en onwillig om dinge te doen. Uitstel, aan die ander kant, is \u2019n aktiewe proses, waar die uitsteller net nie fokus op take wat prioriteit behoort te geniet nie, maar dit vermy deur intussen eers ander dinge te doen. Dit gebeur dikwels dat mense \u2019n bietjie uitstel net voor \u2019n tyd van intense produktiwiteit.<\/p>\n

Maar doen jy dit so dikwels dat dit jou produktiwiteit, loopbaan, lewe of verhoudings kniehalter?<\/p>\n

Lees ook: Tydsbestuur: Kry meer uit jou dag<\/a><\/p>\n

 <\/p>\n

 <\/p>\n

Mense stel om baie redes take uit<\/h4>\n

Aan die wortel van uitstel, l\u00ea dinge soos mense se persoonlikheid, vrese, motivering, of gewoontes. Take wat as vervelig, onnodig of oorweldigend gesien word, lei ook tot uitstel. Sommige mense stel ook take uit en kom nie verantwoordelikhede na nie om op \u2019n passief-aggressiewe wyse weerstand te bied teen die eise wat ander aan hulle stel. Hulle sien nie kans vir konflik nie, en belowe hul hulp, of stem in, maar doen dit dan nie, of sleep hul voete.<\/p>\n

Uitstellers, veral diegene wat impulsief van aard is, is dikwels ingestel op korttermyn-plesier en -gewin, en ignoreer die lang-termyn gevolge van die vermyding. Met die uitstel van byvoorbeeld \u2019n ongemaklike telefoonoproep of \u2019n taak wat oorweldigend voel, probeer mense hul stres en ongemak verminder. Die ironie is dat die uitstel juis hul stres verhoog en terselfdertyd die selfvertroue verlaag wat nodig is om dit af te handel. Sodra jy jou take afgehandel het, is jou stres ook minder.<\/p>\n

Uitstel kan meer as net \u2019n slegte gewoonte wees. Dis dikwels simptomaties van behandelbare mediese toestande, soos aandagtekortsindroom, obsessiewe kompulsiwiteit, angsversteurings, depressie, hormoontekorte, en meer.<\/p>\n

Die stigma wat aan uitstellers kleef, gaan oor uitstellers wat werklik \u2019n probleem het en ni\u00e9 by spertye hou nie, ni\u00e9 doelwitte het en nie beplan nie. Hulle word selfs uitgekryt as onverantwoordelik, lui en dat hulle slap en ambisieloos is en geen self-dissipline het nie.<\/p>\n

Skuldgevoelens tot die mate van selfverlamming is seker die grootste gevolg van \u2019n uitstellery. Dit laat mense ook twyfel aan hul bevoegdheid en vermo\u00eb om sukses te behaal. Dit verlaag hul selfvertroue en selfwaarde en steel dikwels hul geluk, verhoudings en geleenthede en selfs die tyd om sorgeloos te kan ontspan. In hul agterkop is daar altyd skuldgevoelens, want daar is altyd nog iets belangriks wat hulle eintlik moes doen.<\/p>\n

Marnus, \u2019n selferkende uitsteller, vertel wat uitstel aan sy lewe doen. \u201cDit maak my, maar veral my vrou, gedaan \u2013 daardie klomp goed wat nie klaarkom nie. Ek werk gereeld naarstigtelik tot watter tyd van die nag, of naweke. Ons vakansie is al telkens uitgestel oor projekte by die werk wat ek net nie afhandel nie. Volgens my vrou is die huis verwaarloos. Daar is lekkende krane, lendelam kaste, elektriese probleme … Ander projekte kom net nie klaar nie, soos my doktorsgraad waaraan ek al langer as agt jaar werk, \u2019n sonkrag-warmwaterstelsel vir die huis en die badkamer wat ek \u2019n jaar gelede begin verbeter het. Dit lei tot soveel konflik. My vrou voel ek gee nie genoeg om nie en die dinge is nie vir my \u2019n prioriteit nie. Sy voel ek hou nie by my beloftes nie, en sy trek gedurig aan die kortste ent. Sy wou al \u2019n bouer kry om van die projekte klaar te maak en herstelwerk te doen, maar ek weier. Ek is gewoonlik nie gelukkig met die gehalte van die werk nie en weet dat ek dit netjieser en beter kan doen. Dit maak Anet net nog ongelukkiger.\u201d<\/p>\n

Baie suksesvolle uitstellers steek hul gewoonte weg oor ander se kritiek, veroordeling en negatiewe evaluering daarvan. Uitstellers moet dikwels hoor hulle het \u2019n patologiese probleem, is onverantwoordelik, lui, impulsief, of het swak selfdissipline. Tog doen baie sperdatumgedrewe mense met sukses wat nodig is.<\/p>\n

Spertyddruk verhoog sulke mense se fokus, energie, konsentrasie en motivering. Hulle gedy onder die druk en ervaar hulself dan as doeltreffend. Hul uitsteltyd funksioneer as \u2019n inkubasietydperk waarin hulle planne en idees oordink en verwerk. Wanneer hulle wel begin, het hulle al \u2019n redelike, uitgewerkte idee of plan.<\/p>\n

Mense stel uit omdat hul brein op daardie oomblik die beloning van die oomblik ho\u00ebr ag as die uitgestelde beloning van eendag of die toekoms. Jou eendag-self stel doelwitte, soos om maer te wees, maar jou vandag-self moet nee s\u00ea vir die sjokolade, of nou gaan werk of studeer.<\/p>\n

Vir baie uitstellers is die grootste probleem nie die doen nie, maar om te begin. Hul motivering kom eers n\u00e1 hulle begin het en dan geniet hulle dit eintlik en voel goed oor wat hulle doen.<\/p>\n

Katy Milkman van die Universiteit van Pennsilvani\u00eb s\u00ea jy moet gedrag wat op lang termyn goed vir jou is, aan onmiddellike belonings koppel. Jy mag net iets doen waaroor jy gaande is terwyl jy besig is met die ding wat jy so aanhou uitstel. Jy kan byvoorbeeld na jou gunsteling-musiek luister terwyl jy kaste regpak, of jou gunsteling TV-program kyk terwyl jy die oefenfiets trap …<\/p>\n

As jy uitstel wil vermy, moet jy jou tot bepaalde take verbind. As jy jou tot niks spesifieks verbind nie, gaan alles jou aandag aftrek en in beslag neem. W\u00eareldleiers op enige gebied het een gemeenskaplike karaktereienskap: fokus op \u2019n doelwit.<\/p>\n

 <\/p>\n

\"\"<\/p>\n

 <\/p>\n

Is jy \u2019n uitsteller?<\/h4>\n