Al opgelet hoe ongeskik en onvanpas mense kan wees aanlyn, of dit nou in kommentare op sosiale media is of op \u2019n WhatsApp-groep? Di\u00e9 verskynsel word die aanlyn-disinhibisie-effek genoem, en is ook die rede hoekom baie jongmense so maklik slagoffers word van aanlyn-uitbuiting.<\/p>\n\n\n\n
Este\u00e9 Cockcroft, \u2019n media- en kommunikasiekenner van Gqeberha en mede-skrywer van die boek Skermslim: \u2019n Gids vir veilig speel in die digitale ruimte<\/em>, s\u00ea alles begin by die brein. <\/p>\n\n\n\n \u201cTydens \u2019n aanlyn- of WhatsApp-gesprek word \u2019n gedeelte van die brein geaktiveer wat \u2019n mens laat vergeet dat jy eintlik met \u2019 ander mens praat.\u201d<\/p>\n\n\n\n Volgens Cockcroft bly goeie maniere en empatie maklik aanlyn in die slag.<\/p>\n\n\n\n Die disinhibisie-effek veroorsaak ook dat mense \u2013 tieners \u00e9n volwassenes \u2013 nie normale grense handhaaf nie. \u201cSoms wys ouers vir my boodskappe van boelies, en wanneer jy die kind ontmoet, kan jy nie glo hy of sy het daardie boodskap geskryf nie.\u201d<\/p>\n\n\n\n Hierdie sielkundige verskynsel is ook die rede hoekom tieners die ideale prooi is vir aanlynboelies en skurke.<\/p>\n\n\n\n Wanneer \u2019n tiener gevra word vir bv. \u2019n naakfoto, is dit dus soveel makliker om nie aan die nagevolge te dink nie, want die gesprek voel nie werklik nie.<\/p>\n\n\n\n Cockcroft glo kinders jonger as 13 jaar behoort nie slimfone te h\u00ea nie, en ondersteun \u2019n sosiale media-verbod vir almal onder 16. Di\u00e9 re\u00ebl geld ook vir haar eie kinders.<\/p>\n\n\n\n \u201cOns moenie net vra watter skade dit kan veroorsaak nie, maar ook of daar enige voordele daarin is.\u201d<\/p>\n\n\n\n Sy is baie beslis daaroor dat slimfone en onbeperkte internet-toegang allesbehalwe onskadelike vermaak is.<\/p>\n\n\n\n \u201cKinders verloor tyd, hulle gaan akademies verloor, hulle verloor die kans op sosialisering . . . Daar is soveel om te verloor, en daar is absoluut niks om te wen nie.\u201d<\/p>\n\n\n\n Sy wys ook op die hoogs verslawende aard van sosiale media, en s\u00ea selfs volwassenes sukkel hiermee.<\/p>\n\n\n\n \u201cHoekom sal jy dan iemand met \u2019n onvolwasse prefrontale korteks blootstel aan die w\u00eareld se beste sagteware-ontwikkelaars wat sessyfer-dollarsalarisse betaal word om sosiale media so verslawend moontlik te maak?\u201d<\/p>\n\n\n\n Cockcroft glo dis \u2019n kwessie van tyd voordat meer lande ouderdomsperke instel vir sosiale media.\u00a0<\/p>\n\n\n\n Sy glo die hofsaak wat Meta (voorheen Facebook) onlangs in die VSA verloor het juis oor die verslawende aard daarvan, sorg vir groter bewusmaking.\u00a0<\/p>\n\n\n\n \u201cOns breine word gekaap deur sosiale media, en die impak op kinders is massief. Dit veroorsaak angs, depressie, \u2019n slaaptekort . . . en dit alles lei tot selfmoordgedagtes.\u201d<\/p>\n\n\n\n Volgens Cockcroft is die grootste risikogroep vir selfmoord in Suid-Afrika tans kinders tussen 11 en 16 jaar oud.\u201d<\/p>\n\n\n\nBaie om te verloor<\/h2>\n\n\n\n